مقاله علمی نوشتهای نظاممند و مستند است که با تکیه بر روش علمی، به بررسی یک مسئله پژوهشی میپردازد و نتایج حاصل از تحقیق، تحلیل یا مرور منابع معتبر را بهصورت دقیق و قابل ارزیابی ارائه میکند. این نوع مقاله با هدف تولید، گسترش یا نقد دانش علمی نگاشته میشود و معمولاً دارای ساختار مشخصی مانند چکیده، مقدمه، روش تحقیق، یافتهها، بحث و منابع است.
مقاله نویسی چیست؟
مفهوم مقاله نویسی یعنی این که شما در مورد یک موضوع خاص ابتدا تحقیق نمایید و سپس با توجه به اطلاعاتی که در مورد آن بدست آورده اید شروع به نوشتن نمایید، مقاله می تواند در قالب یک موضوع آموزشی، علمی، خبری و یا حتی معرفی خدمات یک شرکت و یا مجموعه (تبلیغاتی) باشد.
موضوع مهمی که در زمان نوشتن یک مقاله علمی، مقاله isi، و یا هر نوع مقاله دیگری باید به آن توجه داشته باشید نیاز مخاطب است، شناخت دقیق و درست نیاز مخاطب و ارائه مطالب مفید و کاربردی در راستای برطرف کردن این نیاز اصلیترین موضوعی است که یک مقاله نویس باید به آن توجه داشته باشد، و همچنین ارائه مطالب یونیک (غیر کپی) و باکیفیتتر از موضوعات مشابه و سایر وب سایتها و شبکه اجتماعی رقیب، به زبان ساده کاربر وقتی مقاله شما را مطالعه میکند باید یک مطلب جامع و کاملتر نسبت به دیگر مطالب را مشاهده نماید.
مقاله نویسی چیست؟
مفهوم مقاله نویسی یعنی این که شما در مورد یک موضوع خاص ابتدا تحقیق نمایید و سپس با توجه به اطلاعاتی که در مورد آن بدست آورده اید شروع به نوشتن نمایید، مقاله می تواند در قالب یک موضوع آموزشی، علمی، خبری و یا حتی معرفی خدمات یک شرکت و یا مجموعه (تبلیغاتی) باشد.
موضوع مهمی که در زمان نوشتن یک مقاله علمی، مقاله isi، و یا هر نوع مقاله دیگری باید به آن توجه داشته باشید نیاز مخاطب است، شناخت دقیق و درست نیاز مخاطب و ارائه مطالب مفید و کاربردی در راستای برطرف کردن این نیاز اصلیترین موضوعی است که یک مقاله نویس باید به آن توجه داشته باشد، و همچنین ارائه مطالب یونیک (غیر کپی) و باکیفیتتر از موضوعات مشابه و سایر وب سایتها و شبکه اجتماعی رقیب، به زبان ساده کاربر وقتی مقاله شما را مطالعه میکند باید یک مطلب جامع و کاملتر نسبت به دیگر مطالب را مشاهده نماید.
راهنمای نگارش و پذیرش مقالات
مشخصات عمومی و ظاهری مقاله
نوشتار حاضر روش آماده کردن مقالات علمی و پژوهشی را توضیح میدهد. این شیوهنامه براساس برخی از قابلیتهای موجود در نرم افزار Word تهیه شده است. نکته مهمی که لازم است برای تهیه نسخه آماده به چاپ مورد توجه قرار گیرد این است که شیوههای مورد نیاز برای کلیه قسمتهای مقاله، در این نمونه شیوه نامه تعریف شدهاند و مؤلفان میتوانند با استفاده از آنها به سرعت فایل مقاله خود را با شیوه مورد نظر تطبیق دهند.
این کار با استفاده ازابزارهای Copy | Past و Format Painter در این نرم افزار به سادگی انجامپذیر است.
►اندازه صفحات باید برابر A4 و حدود بالا، پایین، چپ و راست صفحات برابر با 2/5 سانتیمتر انتخاب شود.
►تعداد صفحات مقاله حداکثر 20 صفحه باشد.
►نشانی نویسندگان، شامل محل کار و پست الکترونیک در زیرنویس صفحه اول نوشته میشود.
►مشخصات انگلیسی مؤلفان مقاله میتواند زیر اسامی آنان و پیش از چکیده انگلیسی درج شود.
►برای قلم لاتین همواره از Times New Roman 11.5 استفاده شود که اندازه آن همواره (به غیر از عنوان و چکیده) یک واحد کمتر از اندازه قلم فارسی درهرموقعیت مورد استفاده، خواهد بود.
►کل متن مقاله با قلم B Mitra 13 و با فاصله خطوط 1/2 سانتیمتر (Line Spacing | Multiple 1.2) باشد.
ساختار یک مقاله علمی چگونه است؟مشخصات عمومی و ظاهری مقاله
نوشتار حاضر روش آماده کردن مقالات علمی و پژوهشی را توضیح میدهد. این شیوهنامه براساس برخی از قابلیتهای موجود در نرم افزار Word تهیه شده است. نکته مهمی که لازم است برای تهیه نسخه آماده به چاپ مورد توجه قرار گیرد این است که شیوههای مورد نیاز برای کلیه قسمتهای مقاله، در این نمونه شیوه نامه تعریف شدهاند و مؤلفان میتوانند با استفاده از آنها به سرعت فایل مقاله خود را با شیوه مورد نظر تطبیق دهند.
این کار با استفاده ازابزارهای Copy | Past و Format Painter در این نرم افزار به سادگی انجامپذیر است.
►اندازه صفحات باید برابر A4 و حدود بالا، پایین، چپ و راست صفحات برابر با 2/5 سانتیمتر انتخاب شود.
►تعداد صفحات مقاله حداکثر 20 صفحه باشد.
►نشانی نویسندگان، شامل محل کار و پست الکترونیک در زیرنویس صفحه اول نوشته میشود.
►مشخصات انگلیسی مؤلفان مقاله میتواند زیر اسامی آنان و پیش از چکیده انگلیسی درج شود.
►برای قلم لاتین همواره از Times New Roman 11.5 استفاده شود که اندازه آن همواره (به غیر از عنوان و چکیده) یک واحد کمتر از اندازه قلم فارسی درهرموقعیت مورد استفاده، خواهد بود.
►کل متن مقاله با قلم B Mitra 13 و با فاصله خطوط 1/2 سانتیمتر (Line Spacing | Multiple 1.2) باشد.
به گزارش میگنا یک مقاله علمی معمولاً شامل بخشهای اصلی زیر است:
عنوان مقاله
نه تنها موضوع تحقیق را تعریف میکند، بلکه توانایی جذب خوانندگان و جامعه علمی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. انتخاب عنوان مناسب برای یک مقاله علمی یکی از مراحل حیاتی در فرآیند نگارش مقاله است. عنوان مقاله اولین ارتباط خواننده با محتوای مقاله است و میتواند تأثیر زیادی بر روی جذب خوانندگان داشته باشد.
به عبارت دیگر، عنوان مقاله شما باید به خوانندگان نشان دهد که مقاله چه موضوعی را پوشش میدهد و چرا اهمیت دارد. یک عنوان مقاله باید مختصر، واضح، و جذاب باشد. باید خلاصهای از موضوع مقاله داشته باشد و موضوع اصلی مقاله را به خوبی منعکس کند. همچنین، میتواند از عبارات کلیدی استفاده کند که در جستجوی مقالات علمی اهمیت دارند.
چکیده (Abstract)
چکیده خلاصهای از مقاله و مطالب مهم آن است. چکیده باید بتواند خواننده را با موضوع، مسئله، روشها و نتایج کلی آشنا کند. عموماً این بخش حدود 150-300 کلمه است. برای نگارش چکیده حرفهایی، تعداد زیادی مقاله از مجلات معتبر را ببینید تا تجربه کافی برای نگارش این بخش مهم را به دست آورید. پس از چکیده کلمات کلیدی یا واژگان ارائه میشود که 4 تا 6 کلمه از مهمترین کلمات تعریف کننده موضوع مقاله در آن ارائه میشود.
کلیدواژهها (Keywords)
حداکثر شش کلمه یا ترکیب دو تا چهارکلمهای که موضوعات اصلی، فرعی و سایر موضوعات مرتبط با مقاله را دستهبندی میکنند، به عنوان کلیدواژه انتخاب شوند.
مقدمه (Introduction)
در این بخش، موضوع مقاله، مسئله مورد بررسی و اهمیت آن را معرفی میکنید. همچنین، به بیان هدف و سؤالات یا فرضیات تحقیقی میپردازید و توضیح میدهید که چگونه مقاله شما میتواند به توسعه دانش و حل مسئله ارائه شده کمک کند و خلا تحقیقاتی موجود را تکمیل کند. مقدمه با سؤال اصلی تحقیق پایان میپذیرد.
ادبیات و پیشینه پژوهش (research literature)
بخش ادبیات تحقیق مربوط به مبانی نظری و تئوریک پژوهش است. متغیرهای اصلی تعریف میشوند و ارتباط آنها تشریح میشود و خواننده را از تکراری نبودن موضوع مقاله و اهمیت و ضرورت انجام مقاله، متقاعد میکنید. در بخش پیشینه پژوهش، بهمرور تحقیقات و مطالعات پیشین در زمینه مورد بررسی پرداخته و به نتایج و چکیده این مقالات و تحقیقات میپردازید هر مطلبی که در این بخش، از دیگر مقالات، کتب و تحقیقات استفاده میشود، میبایست بهدقت رفرنسدهی شود.
روششناسی (Methodology)
در این بخش، روشها و رویکردهای استفاده شده برای حل مسئله را شرح میدهید. باید جزئیات دقیقی از روشهای تجربی، مدلسازی، الگوریتمها و ابزارهای استفاده شده در تحقیق خود ارائه دهید.
همچنین جامعه آماری، نمونه آماری و روش نمونهگیری توضیح داده شود. روش و نرمافزارهای مورداستفاده و دلایل استفاده از آنها نوشته شود. متغیرهای مستقل و وابسته معرفی و نحوه اندازهگیری و کمیسازی آنها توضیح داده شود.
نتایج و یافتهها (Results and Analysis)
در این بخش، نتایج بهدستآمده از تحقیق خود را بهصورت دقیق و مفصل ارائه میدهید. از نمودارها، جداول و روشهای تحلیل دادهها برای نمایش بهتر نتایج استفاده میکنید. همچنین، تحلیل و تفسیر نتایج را در این بخش ارائه میدهید و به پاسخ سؤالات تحقیقی خود پرداخته؛ فرضیههای تعریف شده را آزمون کرده و بهصورت مستند، دلایل تأیید یا رد فرضیات را بیان کنید.
بحث (Discussion)
در این بخش، نتایج خود را با مطالعات پیشین و فرضیات اولیه خود مقایسه میکنید و به تفسیر و توضیح معنای نتایج پرداخته و توجیه میکنید. همچنین، به بیان مزایا، محدودیتها و مسائل باز مرتبط با تحقیق خود میپردازید.
جمعبندی و نتیجهگیری (Conclusion)
در این بخش، خلاصهای از مطالب مهم مقاله و نتایج کلی را ارائه میدهید. همچنین، به بیان اهمیت نتایج و پیشنهادات برای تحقیقات آینده میپردازید.
در بخش نتایج، شما فقط باید نتیجه ای از یافته های خود را ارائه دهید که بتواند موضوع و پیام اصلی مقاله شما را نشان دهد. می توانید هر گونه اطلاعات تکمیلی دیگر را در بخش مدارک و شواهد ضمیمه بیاورید. از آنجا که این بخش، نتایج یافته های شما را ارائه می دهد، معمولاً انتظار نمی رود که هیچ منبعی را در اینجا ذکر کنید.
در قسمت بحث، اهمیت نتایج خود را در زمینه پژوهشی خود توضیح دهید. در اینجا شما نباید بخش نتایج را تکرار کنید، بلکه باید درباره نتایج یافته های خود بحث کنید. در این قسمت، عقاید و اظهارنظرهای خود را با مدرک بیان کنید به خصوص اگر نتایج شما آنها را تایید می کند، اما از اظهاراتی که نتایج شما را تایید نمی کند، خودداری کنید.
همچنین در این قسمت بهتر است که حاصل نتایج خود را با سایر یافته های منتشر شده در این زمینه پژوهشی مقایسه کنید. اگر نتایج شما با آنها مطابقت نداشت، دلایل خود را برای این تفاوت توضیح دهید. بعلاوه، در قسمت بحث باید به محدودیت ها و نتایج بی حاصل و غیر قطعی در پژوهش خود هم اشاره کنید.
منابع (References)
در این بخش، منابع استفاده شده در مقاله را بهصورت دقیق و طبق استانداردهای مربوطه نقلقول میکنید. منابع باید قابلاعتماد و قابلدسترسی باشند و ترجیحاً از پایگاهها و انتشارات معتبر جهانی باشد.
چگونه شانس چاپ مقاله خود را بالا ببریم؟
در یک نگاه کلی، شانس اخذ پذیرش و چاپ مقاله به 2 عامل اصلی:
1-موضوع، محتوا و به روز بودن مقاله
2-میزان اعتبار مجله مقصد و نرخ پذیرش و ریجکت مقالات در آن مجله بستگی دارد.
به غیر از این دو عامل اساسی، در زیر به برخی از راهها و نکات کلیدی برای افزایش شانس چاپ مقاله علمی خود اشاره می شود.
انتخاب موضوع مناسب
انتخاب موضوعی که نوآورانه، جذاب و مهم است، میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند. همچنین، انتخاب موضوعی که در حوزه تخصصی شما قرار دارد و شما به آن تسلط دارید، میتواند به افزایش کیفیت مقاله کمک کند.
مطالعه منابع و مقالات مرتبط
پیش از نگارش مقاله، مطالعه منابع و مقالات مرتبط با موضوع انتخابی، شما را با پژوهشها و نتایج قبلی مرتبط آشنا میکند و میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند.
نگارش مقاله با کیفیت
نگارش مقاله به صورت واضح، منطقی و دقیق از اهمیت بالایی برخوردار است. رعایت قواعد نگارش علمی و ساختار مناسب مقاله، میتواند مقاله شما را جذاب و قابل درک کند.
قواعد نوشتاری
شیوایی و رسایی نوشتار در گرو سادهنویسی است. بهتر است تلاش شود از جملات رسا، گویا و در حد امکان کوتاه استفاده شود. جداسازی اجزای مختلف متن با استفاده از بندبندی نیز کمک زیادی به روانی و سادگی فهم مطلب میکند. بند () های طولانی نیز مانند جملات طولانی خسته کننده بوده، خواننده را سردرگم میکند.
یک بند نمیتواند بیش از 5 تا 7 سطر را به خود اختصاص دهد. تا جای ممکن از بکارگیری کلمات «میباشد»، «گردید»، «بوده باشد» و مانند آنها که تکلفآور، غلط مصطلح و یا غیرشیوا هستند، اجتناب شود. کلمات روان و ساده مانند «است» و «شد» میتوانند اغلب مفاهیم را به راحتی منتقل کنند.
استفاده از کلمات دشوار و غیر معمول چنانچه دلیل توجیهی روشنی نداشته باشند، موجب پیچیدهشدن و ایجاد اشکال در فهم خواننده خواهند شد. درحد امکان سعی شود برای کلمات غیرفارسی از معادلهای فارسی استفاده شود، به ویژه در مواردی که معادل فارسی مصطلح و مفهوم است. برای مثال استفاده از ترکیب «لذا» به جای «از این رو» یا «به همین دلیل» توجیهی ندارد. همینطور، عبارت «در جهت» نمیتواند جایگزین خوبی برای کلمه روانی مثل «برای» باشد.
برای لغات فنی نیز تا آنجا که ممکن است همین الگو پیاده شود. در این گونه موارد چنانچه احتمال عدم آشنایی خواننده با معادل فارسی وجود داشته یا اصطلاح غیرفارسی معمولتر است، لازم است در اولین کاربرد کلمه فارسی منشأ غیرفارسی آن به صورت پینوشت و یا اگر تعداد این موارد اندک است، داخل هلالین (Parentheses) و در مقابل آن کلمه آورده شود.
اگر ناچار باید کلمات انگلیسی در لابلای جملات گنجانده شوند، باید فاصله کافی بین آنها و کلمات فارسی در نظر گرفته شود. چنانچه در مقاله از اختصارات (Abbreviation) استفاده شود، لازم است در اولین استفاده تفصیل آن خلاصه نویسی به صورت پینوشت آورده شود. چنانچه مختصرنویسی در چکیده آورده میشود، تعریف آن باید در همان چکیده و بدون فاصله ذکر شود.
علامت گذاری
درکاربرد هلالین باید توجه شود که عبارت داخل آن برای توضیحی است که از اجزای جمله محسوب نشده، درصورت حذف خللی به آن وارد نمیشود. در مقابل، گیومه برای برجسته کردن جزئی از جمله بکار میرود. هلالین و قلابها [Brackets]، ابروها {Accolades} و گیومهها «Quotations» باید به کلمات داخل خود متصل بوده و از کلمات قبل و بعد از بیرون آن به اندازه یک حرف فاصله داشته باشند.
خطوط تیره (Hyphen) همواره از کلمات قبل و بعد خود یک حرف فاصله داشته باشند، مگر آنکه قبل یا بعد آنها عدد باشد که باید به آن بچسبند. دقت شود که تمام نقاط آخر جملات، دونقطه، ویرگول (کاما) و ویرگول نقطه، باید به کلمه قبل از خود بچسبند و از کلمه بعدی فقط یک حرف فاصله بگیرند. ویرگول میتواند اجزای یک جمله را در جایی که نیاز به مکث هست، ازهم جدا کند؛ حال آنکه ویرگول نقطه برای جداسازی دو جمله که با هم ارتباط معنایی دارند، بکار میرود.
برای افزایش خوانایی متن، درصورت لزوم، از علامتِ کسره و حرف «ی» بعد از «های غیر ملفوظ» یا «ة»، به ویژه وقتی تتابع اضافات ضروری است، استفاده شود. نقطه، کاما، نقطه کاما و علامت سؤال به آخرین حرف میچسبد و بعد از آن یک فاصله زده میشود. علامت پرانتز "(" از آخرین حرف استفاده شده یک فاصله میگیرد ولی در داخل دو هلال پرانتز فاصله استفاده نمیشود. مثل: (دانشکده).
املاء
درستی نوشتار براساس قواعد املای فارسی ضروری است. در اینجا به عنوان مواردی که اشتباه در آن زیاد اتفاق میافتد، به چند مورد اشاره میشود. لازم است با مراجعه به کتابهای موجود در این زمینه، به این موضوع دقت کافی مبذول شود.
در افعال مضارع و ماضی استمراری که با «می» شروع میشوند، دقت شود که در عین جدا نوشتن، از جزء دیگر فعل جدا نیفتد. برای این منظور باید از «نیمفاصله» استفاده شود. همین طور، در نوشتن «ها»ی جمع، آن را از کلمه جمع بسته شده جدا مینویسیم؛ مگر در کلمات فارسی تک هجایی مانند «آنها» که از شیوه متصلنویسی استفاده میشود. بهتر است همواره حرف اضافه «به» از کلمه بعدی خود جدا نوشته شود، مگر آنکه این حرف جزء یک فعل یا صفت یا قید باشد؛ مانند: «بکاربستن»، «بجا» و «بندرت».
کلمات فارسی یا لاتین نباید با قواعد عربی جمع بسته شوند؛ پس «پیشنهادها» صحیح و «پیشنهادات» اشتباه است. در مورد کلمات حاوی همزه قواعدی وجود دارد که در این مقاله نمیگنجد، اما برای نمونه به املای کلمات «مسأله»، «مسؤول» و «منشأ» دقت شود. همچنین، همزه در انتهای کلماتی که به الف ختم میشوند، نوشته نمیشود و درصورت اضافه شدن به کلمه بعدی از «ی» استفاده میشود: «القا شده»، «بالایی» و «اجرای برنامه». قاعده کلی جدا نویسی است مگر در موارد استثنایی و مشخص شده.
انتخاب مجله مناسب
انتخاب مجلهای که موضوع مقاله شما را پوشش میدهد و به مقالات مرتبط با آن علاقهمند است، میتواند فرصت چاپ مقاله را افزایش دهد. در واقع، مجله انتخابی می بایست طوری باشد که مقاله کاملا در اسکوپ مجله قرار گیرد.
ارائه نتایج و مفاهیم جدید
ارائه نتایج و مفاهیم جدید و نوآورانه میتواند جذب مخاطبین و نقدهای مثبت دیگران را به مقاله شما به همراه داشته باشد.
تصحیح و اصلاح
قبل از ارسال مقاله به مجله، آن را مورد تصحیح و اصلاح دقیق قرار دهید. اشکالات املایی، گرامری و ترجمهای، تأثیر منفی در ارزیابی مقاله دارد.
توصیهنامه از همکاران و اساتید
اگر ممکن است، از همکاران و اساتید شناخته شده خود، درخواست توصیهنامه برای مقالهتان کنید. این توصیهنامهها میتوانند اهمیت و اعتبار مقاله شما را افزایش دهند.
حوصله و استمرار
تلاش برای چاپ مقاله علمی ممکن است مدت طولانیتری طول بکشد و نیاز به حوصله و استمرار داشته باشد. به صبر و پشتکار خود اعتماد کنید و تلاش کنید تا از فرآیند چاپ مقاله لذت ببرید. هر چه اعتبار مجله انتخابی بیشتر باشد و ضریب ایمپکت فاکتور یا شاخص sjr اسکوپوس آن بالاتر باشد، داوران سختگیرتری مقاله شما را ارزیابی خواهند کرد. از ارسال همزمان مقاله به چندین مجله خودداری کنید.
همکاری با دیگر پژوهشگران همکاری با دیگر پژوهشگران و اساتید میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند. همکاری در گروههای تحقیقاتی و پروژههای تیمی، میتواند منجر به تولید نتایج مفید و تاثیرگذارتری شود.
استفاده از داده های واقعی
به هیج عنوان از دیتاهای شبیه سازی یا تولید شده برای تحلیل نتایج مقاله استفاده نکنید چون در اغلب اوقات، داوران متوجه این نکته شده و از شما داده ها را می خواهند. همچنین در مورد آزمایش ها و تست ها هم همینطور. در بیان مطالب مقاله، صادق باشید و بیطرفانه به ارائه نتایج و تحلیل بپردازید.
اخذ نقد و نظرات
قبل از ارسال مقاله، مقاله خود را به نقد و نظرات دقیق محققین و اساتید معتبر زیر ذرهبین بگیرید و اشکالات و نقاط ضعف را برطرف کنید.
ارائه چکیده (Abstract) جذاب خلاصه مقاله شما میتواند اولین بخشی باشد که مخاطبین با آن در تماس قرار میگیرند. ارائه چکیده ای جذاب و مفصل میتواند به افزایش جذب مخاطبین کمک کند.
رعایت دقیق آئین نگارش در مجله منتخب در بسیاری از نشریات علمی، مقاله قبل از ارجاع به داوران توسط کارشناس مجله ارزیابی می شود . در گام اول، چنانچه مقاله در اسکوپ مجله نباشد یا دستورالعمل و ساختار مجله را رعایت نکرده باشد، ریجکت می شود.
اکسپت و چاپ مقاله در مجلات معتبر (تقویت رزومه)
از نظر اعتبار، کل نشریات را میتوانیم به دستههای نشریات معتبر، نشریات کماعتبار، نشریات نامعتبر و جعلی؛ تقسیمبندی نمود.
مجلات علمی معتبر
مجلات علمی معتبر عموماً مجلاتی هستند که بهعنوان منابع معتبر و ارزشمند در جامعه علمی شناخته میشوند و تحقیقات و مقالات کیفیت بالا و محتوای علمی قوی را در حوزههای مختلف علمی ارائه میدهند. این مجلات معمولاً دارای استانداردهای عالی داوری همتا (Peer Review) هستند و نتایج تحقیقات بهصورت دقیق و دستنخورده منتشر میشوند.
مجلات کماعتبار
مجلات کماعتبار (Predatory Journals) به مجلاتی اطلاق میشود که با استفاده از تبلیغات منحرفکننده، شیوههای نامناسب و دستاوردهای دروغین، سعی دارند مقالات نویسندگان حوزههای مختلف علوم را باهدف کسب درآمد دریافت و منتشر کنند و از آنها هزینههای کلانی برای انتشار (Article Processing Charges ) بابت انتشار مقاله بگیرند. این مجلات، ماهیتاً تقلبی یا جعلی نیستند و حتی دارای issn هم هستند؛ اما به دلیل تنها هدفشان که کسب درآمد هست، معمولاً در حوزههای مختلف مقالات با هر کیفیتی را بدون داوری، پذیرش و چاپ میکنند.
مجلات نامعتبر و جعلی
مجلات نامعتبر و جعلی به مجلاتی اطلاق میشود که با تلاشهای مغلوب کارانه و بدون رعایت اصول علمی و اخلاقی، سعی میکنند از نویسندگان بهعنوان هدف قرار دهند و از آنها هزینههای انتشار یا APC پرداخت کنند تا مقالاتشان را در این مجلات منتشر کنند.
عنوان مقاله
نه تنها موضوع تحقیق را تعریف میکند، بلکه توانایی جذب خوانندگان و جامعه علمی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. انتخاب عنوان مناسب برای یک مقاله علمی یکی از مراحل حیاتی در فرآیند نگارش مقاله است. عنوان مقاله اولین ارتباط خواننده با محتوای مقاله است و میتواند تأثیر زیادی بر روی جذب خوانندگان داشته باشد.
به عبارت دیگر، عنوان مقاله شما باید به خوانندگان نشان دهد که مقاله چه موضوعی را پوشش میدهد و چرا اهمیت دارد. یک عنوان مقاله باید مختصر، واضح، و جذاب باشد. باید خلاصهای از موضوع مقاله داشته باشد و موضوع اصلی مقاله را به خوبی منعکس کند. همچنین، میتواند از عبارات کلیدی استفاده کند که در جستجوی مقالات علمی اهمیت دارند.
چکیده (Abstract)
چکیده خلاصهای از مقاله و مطالب مهم آن است. چکیده باید بتواند خواننده را با موضوع، مسئله، روشها و نتایج کلی آشنا کند. عموماً این بخش حدود 150-300 کلمه است. برای نگارش چکیده حرفهایی، تعداد زیادی مقاله از مجلات معتبر را ببینید تا تجربه کافی برای نگارش این بخش مهم را به دست آورید. پس از چکیده کلمات کلیدی یا واژگان ارائه میشود که 4 تا 6 کلمه از مهمترین کلمات تعریف کننده موضوع مقاله در آن ارائه میشود.
کلیدواژهها (Keywords)
حداکثر شش کلمه یا ترکیب دو تا چهارکلمهای که موضوعات اصلی، فرعی و سایر موضوعات مرتبط با مقاله را دستهبندی میکنند، به عنوان کلیدواژه انتخاب شوند.
مقدمه (Introduction)
در این بخش، موضوع مقاله، مسئله مورد بررسی و اهمیت آن را معرفی میکنید. همچنین، به بیان هدف و سؤالات یا فرضیات تحقیقی میپردازید و توضیح میدهید که چگونه مقاله شما میتواند به توسعه دانش و حل مسئله ارائه شده کمک کند و خلا تحقیقاتی موجود را تکمیل کند. مقدمه با سؤال اصلی تحقیق پایان میپذیرد.
ادبیات و پیشینه پژوهش (research literature)
بخش ادبیات تحقیق مربوط به مبانی نظری و تئوریک پژوهش است. متغیرهای اصلی تعریف میشوند و ارتباط آنها تشریح میشود و خواننده را از تکراری نبودن موضوع مقاله و اهمیت و ضرورت انجام مقاله، متقاعد میکنید. در بخش پیشینه پژوهش، بهمرور تحقیقات و مطالعات پیشین در زمینه مورد بررسی پرداخته و به نتایج و چکیده این مقالات و تحقیقات میپردازید هر مطلبی که در این بخش، از دیگر مقالات، کتب و تحقیقات استفاده میشود، میبایست بهدقت رفرنسدهی شود.
روششناسی (Methodology)
در این بخش، روشها و رویکردهای استفاده شده برای حل مسئله را شرح میدهید. باید جزئیات دقیقی از روشهای تجربی، مدلسازی، الگوریتمها و ابزارهای استفاده شده در تحقیق خود ارائه دهید.
همچنین جامعه آماری، نمونه آماری و روش نمونهگیری توضیح داده شود. روش و نرمافزارهای مورداستفاده و دلایل استفاده از آنها نوشته شود. متغیرهای مستقل و وابسته معرفی و نحوه اندازهگیری و کمیسازی آنها توضیح داده شود.
نتایج و یافتهها (Results and Analysis)
در این بخش، نتایج بهدستآمده از تحقیق خود را بهصورت دقیق و مفصل ارائه میدهید. از نمودارها، جداول و روشهای تحلیل دادهها برای نمایش بهتر نتایج استفاده میکنید. همچنین، تحلیل و تفسیر نتایج را در این بخش ارائه میدهید و به پاسخ سؤالات تحقیقی خود پرداخته؛ فرضیههای تعریف شده را آزمون کرده و بهصورت مستند، دلایل تأیید یا رد فرضیات را بیان کنید.
بحث (Discussion)
در این بخش، نتایج خود را با مطالعات پیشین و فرضیات اولیه خود مقایسه میکنید و به تفسیر و توضیح معنای نتایج پرداخته و توجیه میکنید. همچنین، به بیان مزایا، محدودیتها و مسائل باز مرتبط با تحقیق خود میپردازید.
جمعبندی و نتیجهگیری (Conclusion)
در این بخش، خلاصهای از مطالب مهم مقاله و نتایج کلی را ارائه میدهید. همچنین، به بیان اهمیت نتایج و پیشنهادات برای تحقیقات آینده میپردازید.
در بخش نتایج، شما فقط باید نتیجه ای از یافته های خود را ارائه دهید که بتواند موضوع و پیام اصلی مقاله شما را نشان دهد. می توانید هر گونه اطلاعات تکمیلی دیگر را در بخش مدارک و شواهد ضمیمه بیاورید. از آنجا که این بخش، نتایج یافته های شما را ارائه می دهد، معمولاً انتظار نمی رود که هیچ منبعی را در اینجا ذکر کنید.
در قسمت بحث، اهمیت نتایج خود را در زمینه پژوهشی خود توضیح دهید. در اینجا شما نباید بخش نتایج را تکرار کنید، بلکه باید درباره نتایج یافته های خود بحث کنید. در این قسمت، عقاید و اظهارنظرهای خود را با مدرک بیان کنید به خصوص اگر نتایج شما آنها را تایید می کند، اما از اظهاراتی که نتایج شما را تایید نمی کند، خودداری کنید.
همچنین در این قسمت بهتر است که حاصل نتایج خود را با سایر یافته های منتشر شده در این زمینه پژوهشی مقایسه کنید. اگر نتایج شما با آنها مطابقت نداشت، دلایل خود را برای این تفاوت توضیح دهید. بعلاوه، در قسمت بحث باید به محدودیت ها و نتایج بی حاصل و غیر قطعی در پژوهش خود هم اشاره کنید.
منابع (References)
در این بخش، منابع استفاده شده در مقاله را بهصورت دقیق و طبق استانداردهای مربوطه نقلقول میکنید. منابع باید قابلاعتماد و قابلدسترسی باشند و ترجیحاً از پایگاهها و انتشارات معتبر جهانی باشد.
چگونه شانس چاپ مقاله خود را بالا ببریم؟
در یک نگاه کلی، شانس اخذ پذیرش و چاپ مقاله به 2 عامل اصلی:
1-موضوع، محتوا و به روز بودن مقاله
2-میزان اعتبار مجله مقصد و نرخ پذیرش و ریجکت مقالات در آن مجله بستگی دارد.
به غیر از این دو عامل اساسی، در زیر به برخی از راهها و نکات کلیدی برای افزایش شانس چاپ مقاله علمی خود اشاره می شود.
انتخاب موضوع مناسب
انتخاب موضوعی که نوآورانه، جذاب و مهم است، میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند. همچنین، انتخاب موضوعی که در حوزه تخصصی شما قرار دارد و شما به آن تسلط دارید، میتواند به افزایش کیفیت مقاله کمک کند.
مطالعه منابع و مقالات مرتبط
پیش از نگارش مقاله، مطالعه منابع و مقالات مرتبط با موضوع انتخابی، شما را با پژوهشها و نتایج قبلی مرتبط آشنا میکند و میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند.
نگارش مقاله با کیفیت
نگارش مقاله به صورت واضح، منطقی و دقیق از اهمیت بالایی برخوردار است. رعایت قواعد نگارش علمی و ساختار مناسب مقاله، میتواند مقاله شما را جذاب و قابل درک کند.
قواعد نوشتاری
شیوایی و رسایی نوشتار در گرو سادهنویسی است. بهتر است تلاش شود از جملات رسا، گویا و در حد امکان کوتاه استفاده شود. جداسازی اجزای مختلف متن با استفاده از بندبندی نیز کمک زیادی به روانی و سادگی فهم مطلب میکند. بند () های طولانی نیز مانند جملات طولانی خسته کننده بوده، خواننده را سردرگم میکند.
یک بند نمیتواند بیش از 5 تا 7 سطر را به خود اختصاص دهد. تا جای ممکن از بکارگیری کلمات «میباشد»، «گردید»، «بوده باشد» و مانند آنها که تکلفآور، غلط مصطلح و یا غیرشیوا هستند، اجتناب شود. کلمات روان و ساده مانند «است» و «شد» میتوانند اغلب مفاهیم را به راحتی منتقل کنند.
استفاده از کلمات دشوار و غیر معمول چنانچه دلیل توجیهی روشنی نداشته باشند، موجب پیچیدهشدن و ایجاد اشکال در فهم خواننده خواهند شد. درحد امکان سعی شود برای کلمات غیرفارسی از معادلهای فارسی استفاده شود، به ویژه در مواردی که معادل فارسی مصطلح و مفهوم است. برای مثال استفاده از ترکیب «لذا» به جای «از این رو» یا «به همین دلیل» توجیهی ندارد. همینطور، عبارت «در جهت» نمیتواند جایگزین خوبی برای کلمه روانی مثل «برای» باشد.
برای لغات فنی نیز تا آنجا که ممکن است همین الگو پیاده شود. در این گونه موارد چنانچه احتمال عدم آشنایی خواننده با معادل فارسی وجود داشته یا اصطلاح غیرفارسی معمولتر است، لازم است در اولین کاربرد کلمه فارسی منشأ غیرفارسی آن به صورت پینوشت و یا اگر تعداد این موارد اندک است، داخل هلالین (Parentheses) و در مقابل آن کلمه آورده شود.
اگر ناچار باید کلمات انگلیسی در لابلای جملات گنجانده شوند، باید فاصله کافی بین آنها و کلمات فارسی در نظر گرفته شود. چنانچه در مقاله از اختصارات (Abbreviation) استفاده شود، لازم است در اولین استفاده تفصیل آن خلاصه نویسی به صورت پینوشت آورده شود. چنانچه مختصرنویسی در چکیده آورده میشود، تعریف آن باید در همان چکیده و بدون فاصله ذکر شود.
علامت گذاری
درکاربرد هلالین باید توجه شود که عبارت داخل آن برای توضیحی است که از اجزای جمله محسوب نشده، درصورت حذف خللی به آن وارد نمیشود. در مقابل، گیومه برای برجسته کردن جزئی از جمله بکار میرود. هلالین و قلابها [Brackets]، ابروها {Accolades} و گیومهها «Quotations» باید به کلمات داخل خود متصل بوده و از کلمات قبل و بعد از بیرون آن به اندازه یک حرف فاصله داشته باشند.
خطوط تیره (Hyphen) همواره از کلمات قبل و بعد خود یک حرف فاصله داشته باشند، مگر آنکه قبل یا بعد آنها عدد باشد که باید به آن بچسبند. دقت شود که تمام نقاط آخر جملات، دونقطه، ویرگول (کاما) و ویرگول نقطه، باید به کلمه قبل از خود بچسبند و از کلمه بعدی فقط یک حرف فاصله بگیرند. ویرگول میتواند اجزای یک جمله را در جایی که نیاز به مکث هست، ازهم جدا کند؛ حال آنکه ویرگول نقطه برای جداسازی دو جمله که با هم ارتباط معنایی دارند، بکار میرود.
برای افزایش خوانایی متن، درصورت لزوم، از علامتِ کسره و حرف «ی» بعد از «های غیر ملفوظ» یا «ة»، به ویژه وقتی تتابع اضافات ضروری است، استفاده شود. نقطه، کاما، نقطه کاما و علامت سؤال به آخرین حرف میچسبد و بعد از آن یک فاصله زده میشود. علامت پرانتز "(" از آخرین حرف استفاده شده یک فاصله میگیرد ولی در داخل دو هلال پرانتز فاصله استفاده نمیشود. مثل: (دانشکده).
املاء
درستی نوشتار براساس قواعد املای فارسی ضروری است. در اینجا به عنوان مواردی که اشتباه در آن زیاد اتفاق میافتد، به چند مورد اشاره میشود. لازم است با مراجعه به کتابهای موجود در این زمینه، به این موضوع دقت کافی مبذول شود.
در افعال مضارع و ماضی استمراری که با «می» شروع میشوند، دقت شود که در عین جدا نوشتن، از جزء دیگر فعل جدا نیفتد. برای این منظور باید از «نیمفاصله» استفاده شود. همین طور، در نوشتن «ها»ی جمع، آن را از کلمه جمع بسته شده جدا مینویسیم؛ مگر در کلمات فارسی تک هجایی مانند «آنها» که از شیوه متصلنویسی استفاده میشود. بهتر است همواره حرف اضافه «به» از کلمه بعدی خود جدا نوشته شود، مگر آنکه این حرف جزء یک فعل یا صفت یا قید باشد؛ مانند: «بکاربستن»، «بجا» و «بندرت».
کلمات فارسی یا لاتین نباید با قواعد عربی جمع بسته شوند؛ پس «پیشنهادها» صحیح و «پیشنهادات» اشتباه است. در مورد کلمات حاوی همزه قواعدی وجود دارد که در این مقاله نمیگنجد، اما برای نمونه به املای کلمات «مسأله»، «مسؤول» و «منشأ» دقت شود. همچنین، همزه در انتهای کلماتی که به الف ختم میشوند، نوشته نمیشود و درصورت اضافه شدن به کلمه بعدی از «ی» استفاده میشود: «القا شده»، «بالایی» و «اجرای برنامه». قاعده کلی جدا نویسی است مگر در موارد استثنایی و مشخص شده.
انتخاب مجله مناسب
انتخاب مجلهای که موضوع مقاله شما را پوشش میدهد و به مقالات مرتبط با آن علاقهمند است، میتواند فرصت چاپ مقاله را افزایش دهد. در واقع، مجله انتخابی می بایست طوری باشد که مقاله کاملا در اسکوپ مجله قرار گیرد.
ارائه نتایج و مفاهیم جدید
ارائه نتایج و مفاهیم جدید و نوآورانه میتواند جذب مخاطبین و نقدهای مثبت دیگران را به مقاله شما به همراه داشته باشد.
تصحیح و اصلاح
قبل از ارسال مقاله به مجله، آن را مورد تصحیح و اصلاح دقیق قرار دهید. اشکالات املایی، گرامری و ترجمهای، تأثیر منفی در ارزیابی مقاله دارد.
توصیهنامه از همکاران و اساتید
اگر ممکن است، از همکاران و اساتید شناخته شده خود، درخواست توصیهنامه برای مقالهتان کنید. این توصیهنامهها میتوانند اهمیت و اعتبار مقاله شما را افزایش دهند.
حوصله و استمرار
تلاش برای چاپ مقاله علمی ممکن است مدت طولانیتری طول بکشد و نیاز به حوصله و استمرار داشته باشد. به صبر و پشتکار خود اعتماد کنید و تلاش کنید تا از فرآیند چاپ مقاله لذت ببرید. هر چه اعتبار مجله انتخابی بیشتر باشد و ضریب ایمپکت فاکتور یا شاخص sjr اسکوپوس آن بالاتر باشد، داوران سختگیرتری مقاله شما را ارزیابی خواهند کرد. از ارسال همزمان مقاله به چندین مجله خودداری کنید.
همکاری با دیگر پژوهشگران همکاری با دیگر پژوهشگران و اساتید میتواند به افزایش شانس چاپ مقاله شما کمک کند. همکاری در گروههای تحقیقاتی و پروژههای تیمی، میتواند منجر به تولید نتایج مفید و تاثیرگذارتری شود.
استفاده از داده های واقعی
به هیج عنوان از دیتاهای شبیه سازی یا تولید شده برای تحلیل نتایج مقاله استفاده نکنید چون در اغلب اوقات، داوران متوجه این نکته شده و از شما داده ها را می خواهند. همچنین در مورد آزمایش ها و تست ها هم همینطور. در بیان مطالب مقاله، صادق باشید و بیطرفانه به ارائه نتایج و تحلیل بپردازید.
اخذ نقد و نظرات
قبل از ارسال مقاله، مقاله خود را به نقد و نظرات دقیق محققین و اساتید معتبر زیر ذرهبین بگیرید و اشکالات و نقاط ضعف را برطرف کنید.
ارائه چکیده (Abstract) جذاب خلاصه مقاله شما میتواند اولین بخشی باشد که مخاطبین با آن در تماس قرار میگیرند. ارائه چکیده ای جذاب و مفصل میتواند به افزایش جذب مخاطبین کمک کند.
رعایت دقیق آئین نگارش در مجله منتخب در بسیاری از نشریات علمی، مقاله قبل از ارجاع به داوران توسط کارشناس مجله ارزیابی می شود . در گام اول، چنانچه مقاله در اسکوپ مجله نباشد یا دستورالعمل و ساختار مجله را رعایت نکرده باشد، ریجکت می شود.
اکسپت و چاپ مقاله در مجلات معتبر (تقویت رزومه)
از نظر اعتبار، کل نشریات را میتوانیم به دستههای نشریات معتبر، نشریات کماعتبار، نشریات نامعتبر و جعلی؛ تقسیمبندی نمود.
مجلات علمی معتبر
مجلات علمی معتبر عموماً مجلاتی هستند که بهعنوان منابع معتبر و ارزشمند در جامعه علمی شناخته میشوند و تحقیقات و مقالات کیفیت بالا و محتوای علمی قوی را در حوزههای مختلف علمی ارائه میدهند. این مجلات معمولاً دارای استانداردهای عالی داوری همتا (Peer Review) هستند و نتایج تحقیقات بهصورت دقیق و دستنخورده منتشر میشوند.
مجلات کماعتبار
مجلات کماعتبار (Predatory Journals) به مجلاتی اطلاق میشود که با استفاده از تبلیغات منحرفکننده، شیوههای نامناسب و دستاوردهای دروغین، سعی دارند مقالات نویسندگان حوزههای مختلف علوم را باهدف کسب درآمد دریافت و منتشر کنند و از آنها هزینههای کلانی برای انتشار (Article Processing Charges ) بابت انتشار مقاله بگیرند. این مجلات، ماهیتاً تقلبی یا جعلی نیستند و حتی دارای issn هم هستند؛ اما به دلیل تنها هدفشان که کسب درآمد هست، معمولاً در حوزههای مختلف مقالات با هر کیفیتی را بدون داوری، پذیرش و چاپ میکنند.
مجلات نامعتبر و جعلی
مجلات نامعتبر و جعلی به مجلاتی اطلاق میشود که با تلاشهای مغلوب کارانه و بدون رعایت اصول علمی و اخلاقی، سعی میکنند از نویسندگان بهعنوان هدف قرار دهند و از آنها هزینههای انتشار یا APC پرداخت کنند تا مقالاتشان را در این مجلات منتشر کنند.
